Yıllardır miyopi, hipermetropi ve astigmatizma gibi kırma kusurlarının lazerle tedavisi halk arasında “göz çizdirme” olarak tanımlanıyor.
Ancak bu ifade, günümüzde uygulanan lazer teknolojilerini anlatmakta giderek yetersiz kalıyor.
Veni Vidi Göz Göz Hastalıkları ve Cerrahisi Uzmanı Op. Dr. Nurcan Sonat, lazer tedavilerindeki gelişmelerle birlikte artık tek tip bir uygulama yerine kişinin göz yapısına göre farklı yöntemlerin değerlendirildiğini belirtiyor.
“Aslında göz çizilmiyor”
Op. Dr. Nurcan Sonat, toplumda yıllardır kullanılan ifadenin yanlış bir algı oluşturabildiğini söylüyor:
“‘Göz çizdirme’ günlük dilde yerleşmiş bir ifade. Ancak yapılan işlem gözü çizmek değil. Lazer teknolojileri korneanın kırma gücünü kontrollü şekilde değiştirmeyi amaçlıyor. Bugün kullanılan yöntemler de geçmiş yıllara göre çok daha farklı teknik özelliklere sahip.”
Bu nedenle günümüzde asıl konunun “göz çizdirmek” değil, kişinin göz yapısına uygun lazer yönteminin belirlenmesi olduğunu vurguluyor.
Eskiden tek soru vardı: “Lazer olabilir miyim?”
Lazer tedavilerinin ilk yıllarında hastaların en sık sorduğu soru “Gözüm lazere uygun mu?” olurken, bugün değerlendirme çok daha ayrıntılı yapılıyor.
Kornea kalınlığı, kornea haritası, göz numarasının stabilitesi, göz yüzeyi, yaş ve kişinin günlük yaşam ihtiyaçları birlikte değerlendiriliyor.
Op. Dr. Nurcan Sonat şöyle açıklıyor:
“Artık yalnızca ‘lazer yapılabilir mi?’ sorusuna cevap vermiyoruz. Hangi lazer yönteminin göz yapısına daha uygun olduğunu değerlendirmeye çalışıyoruz. Aynı göz numarasına sahip iki kişide bile farklı yöntemler gündeme gelebilir.”
Her göze aynı lazer uygulanmıyor
Modern lazer tedavilerinde farklı teknolojiler bulunuyor.
No Touch Lazer, SMILE Pro, Silk gibi yöntemleri bunlardan bazıları.
Ancak bu çeşitlilik, hastanın kendi başına yöntem seçmesi gerektiği anlamına gelmiyor.
Op. Dr. Nurcan Sonat, “Bir kişi internette bir lazer yöntemini görüp ‘Ben bunu olmak istiyorum’ diyerek gelebiliyor. Fakat önce gözün yapısını değerlendirmek gerekiyor. Yöntem seçimi muayene ve tetkiklerden sonra yapılmalıdır” diyor.
Teknoloji değişti, değerlendirme de değişti
Geçmişte lazer tedavileri çoğunlukla tek bir başlık altında konuşulurken günümüzde kişiye özel değerlendirme daha fazla önem taşıyor.
Kornea yapısındaki küçük farklılıklar bile yöntem seçimini etkileyebiliyor.
Op. Dr. Nurcan Sonat, “Teknolojinin gelişmesi bize daha fazla seçenek sunuyor. Ancak seçeneklerin artması, muayenenin önemini azaltmıyor; tam tersine artırıyor” ifadelerini kullanıyor.
“En yeni lazer hangisi?” doğru soru mu?
Hastaların merak ettiği konulardan biri de hangi teknolojinin daha yeni olduğu.
Ancak Op. Dr. Nurcan Sonat’a göre yalnızca “en yeni” yöntemi aramak doğru bir yaklaşım değil:
“Bir yöntemin yeni olması, her göz için en uygun yöntem olduğu anlamına gelmez. Bizim için önemli olan kişinin göz yapısı, yaşı, numarası ve ihtiyaçlarıyla hangi yöntemin uyumlu olduğudur.”
Bu nedenle lazer tedavisinde karar verirken teknoloji kadar hasta seçimi ve doğru planlama da önem taşıyor.
Yaşam tarzı bile yöntemi etkileyebilir
Lazer değerlendirmesinde yalnızca gözün anatomik özellikleri değil, kişinin günlük yaşamı da dikkate alınabiliyor.
Yoğun spor yapan bir kişi, uzun süre bilgisayar kullanan biri veya gece sık araç kullanan bir kişinin görsel ihtiyaçları birbirinden farklı olabiliyor.
Op. Dr. Nurcan Sonat şöyle diyor:
“Hastanın mesleğini, günlük alışkanlıklarını ve tedaviden beklentisini de konuşuyoruz. Çünkü herkesin görme ihtiyacı aynı değil.”
Gözlük numarası tek başına yeterli değil
“Gözüm kaç numara, lazer olabilir miyim?” sorusu hâlâ çok sık soruluyor.
Oysa göz numarası lazer değerlendirmesinin yalnızca bir parçası.
Kornea kalınlığı ve yapısı, göz yüzeyi, numaranın son yıllardaki değişimi ve genel göz sağlığı da değerlendirilmeden karar verilmesi doğru değil.
Op. Dr. Nurcan Sonat, “İki kişinin göz numarası aynı olabilir ancak kornea yapıları tamamen farklı olabilir. Bu nedenle yalnızca reçetedeki numaraya bakarak lazer tedavisi planlanamaz” diyor.
“Göz çizdirme” yerine hangi kavramı kullanmalıyız?
Op. Dr. Nurcan Sonat’a göre günümüzde daha doğru ifade kişiye uygun lazer tedavisi.
Çünkü artık tek bir işlemden değil, farklı teknolojiler arasından göz yapısına uygun seçeneğin değerlendirilmesinden söz ediliyor.
“Bugün hastaya ‘gözünüzü çizelim’ demiyoruz. Önce ayrıntılı muayene yapıyoruz, ardından hangi tedavi seçeneklerinin değerlendirilebileceğini konuşuyoruz.”
“Göz çizdirme” sözü kaldı, yöntemler değişti
Halk arasında kullanılan ifade aynı kalsa da lazer tedavilerinin geldiği nokta geçmişten oldukça farklı.
Artık soru yalnızca: “Gözümü çizdirebilir miyim?” değil.
Asıl soru: “Benim göz yapıma hangi lazer yöntemi uygun?”
Op. Dr. Nurcan Sonat’a göre yeni nesil lazer tedavilerindeki değişimi en iyi anlatan nokta da tam olarak bu:
“Göz çizdirme eskide kaldı; bugün kişiye uygun lazer planlamasından söz ediyoruz.”