İtalya’nın elma üretiminde öne çıkan Val di Non bölgesinde, hasadın bir kısmı eski bir dolomit madeninde depolanıyor. Yer altındaki soğuk hava depoları enerji tüketimini azaltırken, elmalar özel bir teleferik sistemi ile taşınıyor. Bu proje, hem depolama hem de taşıma maliyetlerini düşürmeyi amaçlıyor.
ELMALAR DAĞIN 300 METRE ALTINDA SAKLANIYOR
Trento ilindeki Val di Non ve Val di Sole vadilerinde elma yetiştiriciliği önemli bir yaşam kaynağıdır. Bölgedeki binlerce aile çiftçisi, 16 kooperatiften oluşan Melinda konsorsiyumu bünyesinde faaliyet gösteriyor.
Konsorsiyum, toplanan elmaları boyut, renk ve kalite kriterlerine göre ayırıp paketliyor. Ürünlerin bir kısmı kısa sürede satışa sunulurken geri kalan kısım ise tazeliğini koruyabilmesi için uzun süre depolanıyor. Bu amaçla eski Rio Maggiore dolomit madeninin yaklaşık 300 metre altında soğuk hava depoları inşa edildi.
ENERJİ TÜKETİMİ YÜZDE 30 AZALIYOR
Yer altındaki kaya yapısı sıcaklığın daha istikrarlı kalmasına yardımcı oluyor. Elmalar yaklaşık 1 derece sıcaklıkta ve yüzde 1 oksijen konsantrasyonunda saklanıyor. Kontrollü ortam koşulları meyvelerin olgunlaşma sürecini yavaşlatarak daha uzun süre muhafaza edilmelerini sağlıyor.
Melinda’nın açıklamasına göre yer altı depolama sistemi, geleneksel yer üstü tesislerine nazaran yaklaşık yüzde 30 daha az enerji tüketiyor.
KAMYONLARIN YERİNİ ELMA TELEFERİĞİ ALDI
Ağustos 2025’te faaliyete geçen Funivia delle Mele adlı teleferik, Predaia’daki işleme tesisini eski madene bağlıyor. Yaklaşık 1,3 kilometre uzunluğundaki hatta 28 yük kabini mevcut.
Her kabin üç büyük meyve konteyneri taşıyabilirken sistemin saatlik kapasitesi yaklaşık 138 ton olarak hesaplanıyor. Proje açıklamalarında bu miktar 150 ton olarak ifade ediliyor.
İtalyan hükümetine göre teleferiğin yılda yaklaşık 5 bin kamyon seferini kaldırması bekleniyor. Böylece yerel yollardaki trafik yoğunluğunun yanı sıra taşımacılıktan kaynaklanan emisyonların da azaltılması hedefleniyor.
